จากเกมเซ็นเตอร์สู่หน้าจอ Dolphin คืนชีพบอร์ดอาร์เคด Triforce ให้เล่นได้อีกครั้ง

บอร์ดอาร์เคด “Triforce” ผลงานความร่วมมือของ Sega, Nintendo และ Namco ที่สร้างขึ้นบนสถาปัตยกรรมของ Nintendo GameCube กำลังกลับมาอยู่ในความสนใจอีกครั้ง หลังจาก Dolphin ประกาศรองรับบอร์ดนี้อย่างเป็นทางการ ทำให้เกมทุกเรื่องบน Triforce สามารถเล่นได้ผ่าน “เอมิวเลเตอร์” เป็นครั้งแรก

Image Credit: Black_Squirrel via Sega Retro

ประสบการณ์ที่เคยมีให้สัมผัสเฉพาะในเกมเซ็นเตอร์ กำลังถูกปลุกกลับมาในรูปแบบที่เข้าถึงได้ง่ายกว่าเดิม

พันธมิตรที่ไม่น่าเกิดขึ้น ท่ามกลางวิกฤตอาร์เคด

ในยุค 1990 เกมอาร์เคดเคยเหนือกว่าคอนโซลอย่างชัดเจน โดยเฉพาะด้านกราฟิก 3D ที่เครื่องบ้านยังตามไม่ทัน แต่เมื่อเครื่องยุคที่หกอย่าง PlayStation 2 และ Dreamcast วางจำหน่าย ช่องว่างนั้นก็เริ่มหายไปอย่างรวดเร็ว

ต้นทุนพัฒนาเพิ่มสูงขึ้น ขณะที่ผู้เล่นหันไปเล่นที่บ้านมากกว่าเดิม Sega ได้รับผลกระทบหนัก หลัง Dreamcast พ่ายแพ้ในตลาดคอนโซล บริษัทถึงขั้นต้องนำเกมของตัวเองไปลงเครื่องคู่แข่งเพื่อประคองธุรกิจ

แม้สถานการณ์จะยากลำบาก แต่ Sega ยังไม่พร้อมปล่อยให้ธุรกิจอาร์เคดดับลง พวกเขายังมีทีมพัฒนาชั้นยอดอยู่ เพียงแต่ไม่แข็งแรงพอจะเดินหน้าตามลำพังอีกต่อไป

ทางออกจึงเป็นสิ่งที่เมื่อไม่กี่ปีก่อนแทบไม่มีใครจินตนาการ การจับมือกับ Nintendo และ Namco จนเกิดความร่วมมือพัฒนาบอร์ดอาร์เคดใหม่ในปี 2002 ภายใต้ชื่อ “Triforce” ซึ่งตั้งชื่อตามสัญลักษณ์พลังสามประการจากซีรีส์ The Legend of Zelda

ภายนอกคืออาร์เคด แต่ข้างในคือ GameCube

เมื่อเปิดตัวเครื่องออก จะพบเมนบอร์ด GameCube แบบเดียวกับที่ขายตามร้านอยู่ภายในแทบทุกประการ

ตัวระบบใช้ CPU PowerPC Gekko จาก IBM และชิปกราฟิก “Flipper” ที่พัฒนาร่วมกับ ATI ซึ่งเป็นสเปกระดับเดียวกับเครื่องบ้าน ความแตกต่างสำคัญอยู่ที่บอร์ดเสริมสองตัว

• AM-Baseboard ควบคุมระบบอินพุตเอาต์พุตของอาร์เคด เช่น ตัวนับเหรียญและเครื่องอ่านการ์ด
• AM-Mediaboard ทำหน้าที่เก็บข้อมูลเกมและจัดการการสื่อสาร

บอร์ดทั้งสองตัวนี้เองที่เปลี่ยน GameCube ให้กลายเป็นเครื่องอาร์เคดเต็มรูปแบบ

ครั้งหนึ่งเคยมีความเชื่อว่า Triforce มีหน่วยความจำมากกว่า GameCube ถึงสองเท่า (48MB) แต่การวิเคราะห์ teardown โดยทีม Dolphin ยืนยันว่าไม่เป็นความจริง เกมยังใช้หน่วยความจำ 24+16MiB เท่าเดิม ส่วน DIMM RAM ขนาด 512MB ถูกใช้เป็นพื้นที่จัดเก็บข้อมูล

ออกแบบมาเพื่อเปิดทั้งปี

ระบบจัดเก็บข้อมูลของ Triforce ถูกสร้างขึ้นโดยเน้นความเสถียรเป็นหลัก

เกมของ Sega จะโหลดข้อมูลจาก GD-ROM ที่พัฒนาร่วมกับ Yamaha เข้า RAM และเก็บไว้ด้วยแบตเตอรี่สำรอง ทำให้ไม่ต้องอ่านจากไดรฟ์ซ้ำ ลดความเสี่ยงต่อการสึกหรอ

ฝั่ง Namco ใช้ NAND cartridge ที่ข้อมูลไม่หายแม้ปิดเครื่อง และยังรองรับการอัปเดตผ่าน SD หรือเครือข่ายได้อีกด้วย

แนวคิดของทั้งสองแบบเหมือนกัน คือทำให้เครื่องสามารถทำงานต่อเนื่องในสภาพแวดล้อมอันหนักหน่วงของอาร์เคด โดยไม่ต้องพึ่งพาชิ้นส่วนกลไกมากเกินไป

มีเพียง 9 เกม แต่รายชื่อไม่ธรรมดา

Triforce มีเกมออกมาเพียงเก้าเรื่อง แต่หลายเกมถือเป็นหน้าประวัติศาสตร์ของวงการ โดยเฉพาะ Mario Kart Arcade GP ที่พัฒนาโดย Namco

Image Credit: Namco / Nintendo. Source: Arcade Heaven

นี่คือครั้งแรกที่ตัวละครของ Nintendo ปรากฏบนตู้เกมอาร์เคดของบริษัทอื่นอย่างเป็นทางการ ภาพของ Pac-Man แข่งรถเคียงข้าง Mario คงไม่เกิดขึ้นหากไม่มีความร่วมมือครั้งนี้

ตัวเกมยังเต็มไปด้วยลูกเล่นที่เครื่องบ้านไม่มี ไม่ว่าจะเป็นไอเท็มกว่าร้อยแบบ การ์ดบันทึกข้อมูลผู้เล่น หรือระบบกล้อง “namcam2” ที่นำใบหน้าจริงไปแสดงในเกม

F-Zero AX ประสบการณ์ที่บ้านแทบเลียนแบบไม่ได้

หากต้องเลือกผลงานระดับเรือธงของ Triforce หลายคนคงนึกถึง F-Zero AX จากทีม Amusement Vision

Source: Reddit via r/FZero

แม้จะใช้เอนจินเดียวกับ F-Zero GX แต่เวอร์ชันอาร์เคดถูกออกแบบให้ทำงานกับคันบังคับและแป้นเหยียบแบบ force feedback จึงให้ความรู้สึกแตกต่างอย่างชัดเจน

ยังมีเวอร์ชันพิเศษ “F-Zero AX Monster Ride” ที่ใช้เครื่องจำลองการเคลื่อนไหว 5 แกนชื่อ Cycraft ให้ผู้เล่นถูกเหวี่ยงไปตามการเคลื่อนที่ของยาน เวอร์ชันนี้เปิดให้เล่นเฉพาะในญี่ปุ่น และปัจจุบันเหลือตู้อยู่ไม่มากแล้ว

เกมการ์ดที่ต้องใช้เครื่องถึงห้าตู้

อีกหนึ่งโปรเจกต์ที่สะท้อนความทะเยอทะยานคือ The Key of Avalon เกมการ์ดจาก Sega ที่ต้องใช้ Triforce ถึงห้าเครื่องในระบบเดียว หนึ่งเครื่องเป็นเซิร์ฟเวอร์ และอีกสี่สำหรับผู้เล่น

ตัวระบบประกอบด้วยทัชสกรีน เครื่องอ่านการ์ด และตู้จำหน่ายการ์ดแยกต่างหาก แม้ผู้ประกอบการต้องลงทุนสูง แต่เกมก็ได้รับการอัปเดตถึงห้าครั้ง พร้อมการ์ดราว 300 แบบ แสดงให้เห็นว่าทิศทางนี้ประสบความสำเร็จพอสมควร

การกลับมาที่ใช้เวลากกว่า 17 ปี

แม้ Dolphin จะเป็นที่รู้จักในฐานะเอมิวเลเตอร์ของ GameCube และ Wii แต่ความจริงแล้วโค้ดสำหรับ Triforce มีมาตั้งแต่กว่า 17 ปีก่อน เพียงแต่ในเวลานั้นยังเป็นการแก้ไขแบบเฉพาะเกม และยังห่างไกลจากคำว่า “รองรับอย่างเป็นทางการ”

โค้ดดังกล่าวถูกลบออกจากโปรเจกต์หลักในปี 2016 และสาขาพัฒนาเฉพาะก็หยุดเคลื่อนไหวในอีกสองปีต่อมา

คนที่ทำให้ทุกอย่างกลับมาเดินหน้าอีกครั้งคือ “crediar” นักพัฒนาอิสระที่ใช้เวลากกว่าสิบปีปรับปรุงระบบเอมิวเลชัน ก่อนส่งผลงานให้ทีม Dolphin ในปี 2025

ทีมพัฒนายอมรับว่าสิ่งที่เห็นนั้นเหนือกว่าการแฮ็กแบบเก่าอย่างชัดเจน หลังผ่านกระบวนการตรวจสอบและแก้ไขหลายเดือน เกมทั้งหมดก็สามารถเล่นได้ ยกเว้นซีรีส์ The Key of Avalon ที่ยังไม่รองรับทัชสกรีนเต็มรูปแบบ

แข่งหลายตู้ผ่าน LAN ได้จริง

หนึ่งในไฮไลต์สำคัญคือ Mario Kart Arcade GP สามารถเล่นหลายเครื่องผ่าน LAN ได้แล้ว ทีมพัฒนาเร่งแก้ network code จนรองรับความหน่วงของ Wi-Fi ที่เกิน 80ms ได้อย่างเสถียร

เวอร์ชัน Android ก็รองรับเช่นกัน และยังมี gesture ให้ “เขย่าเครื่องเพื่อหยอดเหรียญ” เพิ่มอารมณ์แบบอาร์เคดเข้าไปอีกขั้น

พูดง่าย ๆ คือ ไม่ว่าจะเป็น PC หรือสมาร์ตโฟน ตอนนี้การเข้าถึงเกม Triforce เปิดกว้างกว่าที่เคย

เมื่อเอมิวเลเตอร์กลายเป็นเครื่องเก็บความทรงจำ

เกมบน Triforce ถูกสร้างขึ้นเพื่อประสบการณ์ที่บ้านแทบเลียนแบบไม่ได้ ตู้ขนาดใหญ่ แรงสะท้อนจากคอนโทรลเลอร์ การ์ดที่บันทึกความก้าวหน้าของผู้เล่น ทุกอย่างผูกติดกับสถานที่ที่เรียกว่าเกมเซ็นเตอร์

ทีม Dolphin ถึงกับซื้อเครื่องจริงสี่ตู้เพื่อนำมาศึกษา ใช้ Raspberry Pi จำลองระบบ JVS I/O และดัดแปลงพาวเวอร์ซัพพลายให้เครื่องทำงาน ก่อนต่อยอดไปสู่แนวคิดที่ว่า ผู้หลงใหลสามารถสร้างตู้เล่นเองได้

เมื่อเกมเซ็นเตอร์ทั่วโลกค่อย ๆ เลือนหาย เอมิวเลเตอร์อาจไม่ใช่การทดแทนที่สมบูรณ์แบบ แต่เป็นวิธีหนึ่งในการรักษาความทรงจำของสถานที่เอาไว้

อย่างน้อย ก่อนที่ตู้เหล่านั้นจะผุพังไปตามกาลเวลา เราอาจยังเก็บเศษเสี้ยวของประสบการณ์นั้นไว้ได้ และส่งต่อให้คนรุ่นต่อไปสัมผัสอีกครั้ง